Jaco’s weekjournaal

Afgelopen weekend zijn we met Joke naar Barcelona geweest. De toerist gespeeld, en dus hebben we een paar trekpleisters van allure bezocht: het Aquarium, het wetenschapmuseum wat sinds het is gerenoveerd (¡het eerste interactieve museum van het Iberisch schiereiland!) CosmoCaixa heet en ook de Sagrada Familia.
Het was leuk, niet in het minst om te zien wat een paar jaar schoolgaan in Catalonië voor invloed op de jeugd heeft. Bij de eerste bewuste confrontatie met de Sagrada Familia op vrijdagavond stond Tim, die over twee weken zes wordt, met beide handen in de lucht te juichen en te springen, onderwijl uitroepend: “de Sagrada, de Sagrada”. Alsof Ronaldinho of Eto’o zojuist het beslissende doelpunt voor Barça tegen Madrid had gescoord waarmee het komende kampioenschap definitief in “ons” voordeel was beslecht.

Goed, die eeuwig in aanbouw zijnde suikertaart maakt niet alleen op Tim een onuitwisbare indruk. Voor de Catalanen is Gaudí wel iets meer dan een rare koekenbakker die onder invloed van geestverruimende middelen een uit de hand gelopen verrassing voor de bruiloftsgasten heeft bereid. Hij is niet alleen de God van de ornamentiek, bovenal de God van de techniek.
(Nu word ik even technisch, u kunt verdergaan bij de volgende alinea.
Hij slaagde er namelijk in om steenconstructies een “licht” aanzien te geven.

Hij maakte daarbij vooral gebruik van parabolen en imiteerde de vertakte groeiwijze van bomen. In CosmoCaixa wordt een en ander geadstrueerd met behulp van -overigens erg instructieve- metalen plaatjes die onder invloed van de inwerking van een externe kracht vervormen. De speciale belichting laat het krachtenverloop in de constructie zien door kleurverandering in het metaal. In iedere Inleiding in de Bouwkunde staat wel een foto van de maquette die Gaudí maakte van zijn levenswerk met behulp van kettinkjes die aan het plafond worden opgehangen. Bij de spiegel die hieronder gehouden wordt, kun je dan de contouren van de “Sagrada” herkennen. Gaudí was natuurlijk een kind van zijn tijd (eind 19e eeuw) en in Spanje liepen ze een beetje achter. Gewapend beton behoorde derhalve niet tot zijn bouwkundig arsenaal. Totdat van zijn opvolgers wel en die hebben voor de zekerheid toch maar gekozen om alle bomen en parabolen van gewapend beton te maken. Wel zo dat het lijkt alsof het allemaal van natuursteen is gemaakt. Hoe Gaudí hier tegenaan kijkt, zullen we nooit weten. Als God van de ornamentiek zal hij het wel waarderen, denk ik.)

Tijdens de beklimming van de torens kreeg ik het beeld van de plaatsing van het laatste ornament over honderd jaar op de toren die de kerk uiteindelijk, dubbel zo hoog, moet gaan bekronen. Heel Barcelona is uitgelopen, Paus Johannes Paulus II -niet dood te krijgen- is aanwezig voor de weiding die zal plaatsvinden na plaatsing van het Vrijheidsbeeld-achtige gevaarte, en…..

Het beeld staat.

De hijsbanden worden losgemaakt en er barst een oorverdovend gejuich los. De menigte begint te klappen, harder, ritmischer totdat er een extatisch opzwepende drum ontstaat.

Het einde van dit droompje laat ik aan uw fantasie over.

Een hint: bouwkundigen zeggen altijd dat bij het ontwerpen van een constructie niet alleen de sterkte, doch ook de stabilteit in ogenschouw dient te worden genomen.